İşlemci, bilgisayarın beynidir. Bellekten komutları getirerek onları çalıştırır. İlk olarak bellekten komut alma, sonra tipine ve operandına karar vererek çözme ve çalıştırma ve sonra tekrar bu işlemlerin yapılması her işlemcinin sahip olduğu temel çevrimdir. Tüm programlar bu yolla çalıştırılırlar.

Her işlemci kendisinin çalıştırabileceği özel bir komut setine sahiptir. Bu nedenle Pentium, Sparc programını çalıştıramayabilir ve Sparc programı da Pentium işlemcide çalışmayabilir. Çünkü belleğe gelen komutlar ya da veri kümeleri komut setinin çalıştırabileceğinden daha uzun olabilir. Bütün işlemciler önemli değişkenleri ve geçici sonuçları tutmak için bazı kaydedicilere sahiptir. Komut setleri genellikle, kaydediciye bellekten yüklenen bir bilgi ve belleğe kaydediciden bir bilgi depolamak için gerekli komutları içerir. Diğer komutlar kaydediciler, bellekler veya her ikisinden gelen sonuçları iki operantla birleştir için kullanılırlar. Bu bellekte veya kaydedicideki sonucun birbirine eklenerek depolanmasına benzemektedir.

Genel kaydedicilere ek olarak değişkenleri ve geçici sonuçları tutmak için, birçok bilgisayar programcının görebileceği bir takım özel kaydedicilere sahiptirler. Bunlardan biri bir sonraki komutun getirilmesi için gerekli adresi içeren program sayacıdır. Komut alınıp getirildikten sonra program sayacının değeri 1 arttırılır.